Bir de bu ‘bayan’ kelimesi var. Cumhuriyet ideolojisinin dilde karşılığını bulmaya çalıştığı dönemlerde yerleştirilmeye çalışılmış ‘bay-bayan’ ikilisinin, bir garip uzantısı. ‘Bay-bayan’, Fransızcadaki ‘madam-mösyö’ ikilisine benzer bir kullanım amaçlanarak, büyük bir olasılıkla serbest çağrışım yoluyla dile iliştirilmiş olsa gerek. Reis ya da ulu kişi anlamına gelen ‘bég’ Orhun Yazıtlarında geçiyor. Oradan ‘bay’a, oradan da nasıl bir yapım ekiyle dişilleştirildiği anlaşılamasa da ‘bayan’a ulaşılıyor. Ama formül pek işlemiyor; insanlar birbirlerine Bay Falanca ya da Bayan Filanca diye hitap etmiyorlar. Resmi dilde bay-bayan ikilisi yerini ‘sayın’a bırakıyor. Yüzeysel bilgiler bunlar; derinine inmek isteyen etimoloji sözlükleri ile sosyoloji kitapları arasında gidip gelerek bir araştırma yapabilir.
|
|||||
|
Kadına kadın diyemeyen zihniyet KARISINA ‘karım’ kocasına ‘kocam’ diyemeyenlerin ülkesi Türkiye… ‘Eşim…’ ‘Beyim…’ * * * Bazıları için bu bir nezaket göstergesi. ‘Bey…’ ‘Hanım…’ * * * Ama gelin itiraf edelim… Sahte bir nezaket gösterisi, kötü bir alışkanlık aslında. Çünkü mesele cinsel kimliklerimizle barışık olamama. Bu yüzden Basketbol Federasyonu’nun aldığı ‘Kadınlar Ligi’ kararını canı gönülden alkışlıyor, Voleybol Federasyonu’na ‘Bayanlar Ligi’ ayıbını devam ettirmek istediği için kocaman bir ‘yuh’ [...] Kadın’ın adı var! Milliyet Geçtiğimiz Pazartesi “8 Mart Dünya Kadınlar Günü”nün 100. yıldönümüydü. Günün anlam ve önemi üzerine TV8’deki Bizim Stadyum Çok Özel’de Faik Çetiner kadınları konuk etmiş. [...] Hıncal Uluçtan’tan naçizane ricamdır!
CİNS KÖRLÜĞÜNE KARŞI: ALTERNATİF SÖZCÜKLER SÖZLÜĞÜ Birgün Pazar Amerika’da her yıl ‘İngilizcede yasaklanması gereken kelimeler listesi’ açıklanır. Lake Superior Devlet Üniversitesi’nin bu yıl 34. kez yayımladığı yasaklı sözcükler listesine yurttaşlar yaklaşık 5 bin başvuru yaptı, bunlardan 15’i dikkate alındı. Tam adıyla ‘İngilizce’de Yanlış, Gereğinden Fazla Kullanılan ya da İşe Yaramadığı için Yasaklanacak Kelimeler Listesi’nde (List of Words to [...] Dil Yâresi Radikal ‘Baaayanlarla’ ilişki meselesi! Hürriyet ERGENEKON savcıları, telefonları dinlenen bazı yargı mensupları için Adalet Bakanlığı’nca inceleme başlatılmasını istemiş. Gerekçelerden biri “bayanlarla ilişki kurmak”! Bunun nasıl bir disiplin suçu olduğunu bilemiyorum elbette. Eğer bu “ilişki” makamın kötüye kullanılması ile gerçekleşiyorsa durum farklıdır, “özel hayatını istediği gibi yaşamak” ise çok daha farklı. Radikal 2 Kadınlar için politikalar üretmekten korkmayan, ele aldığı toplumsal projeleri mutlaka cinsiyet eşitsizliği açısından da sorgulayan, “fikri hür, vicdanı hür” birçok kadın siyaset yarışından yüzlerinin akıyla çıkacak Bir seçim dönemine daha girdik. Eli kulağında, bugün yarın artık bütün siyasi partilerin aday listeleri kesinleşecek. Biz de göreceğiz bakalım, hangi partilerin kaçar tane kadın milletvekili adayı olacak. Daha da önemlisi kaç parti, hangi sayıda kadın adayını seçilme olasılığı yüksek yerlerden aday gösterecek. Ama iş burada da bitmeyecek, bir de tabii bakacağız ki hangi partiler hangi kadınları aday göstermişler. Bakacak mıyız sahiden? Yoksa basitçe, gene daha işin ta başında, meselenin ilk evresinde takılıp kalmak zorunda mı kalacağız? Yani gene sadece siyasi temsil bağlamında kadın erkek oranlarındaki eşitsizlik üzerine laf söyleyip, dert yanmakla mı yetineceğiz? Herhalde böyle olacak. Ama daha kötüsü, binbir badire atlatıp Meclis’e girebilecek üç-beş kadının da, çoğunlukla hem kadınlar için politikalar üretmekten imtina eden, hem de eşitlik ve adalet adına toplumdaki cinsiyet dengelerini pek de öyle kaale almayan “bayanlar” arasından çıkmasının epey yüksek bir olasılık olması. Durun, hemen bu ikilik de nereden çıktı şimdi demeyin. Biliyorsunuz bir müddettir işler böyle. Artık memleketimizde kimi kadınlara kadın, kimilerine de bayan deniyor. Aslında hatta hepimiz külliyen bayanlaştırılmak isteniyoruz da, görmezden, bilmezden geliyoruz. Ama şimdi konumuz bu değil. Daha doğrusu konumuz bu durumla gayet yakından ilgili ama doğrudan değil. Konumuz bu seçimlerde de şu fani ataerkil dünyada tutmak zorunda kaldığımız cinsiyet safları açısından kadınlığın siyasi temsil halinin ne olacağı. Hiçbir şey olacağı yok, şimdiye kadar nasıl olduysa, gene öyle olur mu diyorsunuz? Doğrudur, olabilir. Ben de zaten kendimi şu sağdan, soldan üstümüze yağan yenilik “masallarına” kaptırmış da onca senenin kurbağasını prense çeviren prenses öpücüğü payesi biçiyor değilim bu seçimlere. Ama itiraf edeyim ki çok bıktım bu durumdan ben artık. Kadınlara habire siyasi partilerin modern, liberal, demokratik vitrin malzemesi muamelesi edilmesinden, bu durumun devamı numune kadın temsilciliği anlayışından, kadın kimlikleri üzerinden siyasi semboller üretilip durulmasından, hiç değişmeyecekmiş gibi duran gözü yaşlı anamızbacımız edebiyatından, iktidar tayyörlerini kuşanıp etrafa vakur tebessümler saçan kadınlara atfedilen sahte önemlerden ve daha böyle uzayıp gidebilecek bir listeden çok çok bıktım sahiden. Hatırı sayılır bir “ilk kadın başbakan” deneyimi geçirmiş bir memleketin evlatları olarak “sizi” de gördük denilebileceğinin de farkındayım maalesef. Ama ben de zaten kadın olsun da ne olursa olsun bağnazlığında değilim. Benim itirazım bu erkek olsun da ne olursa olsun bağnazlığına. Bu her bir toplumsal projemizin ta dibine kadar nüfuz etmiş olan cinsiyet körlüğümüze. Aynı zamanda da hâlâ daha şaşırmaktan kendimi alamıyorum: Nasıl oluyor da erkekler var olan erkeklik tanımlarından bu kadar memnun mesut yaşayabiliyorlar? Liberali olsun, muhafazakârı olsun, sosyal demokratı olsun nasıl oluyor da bu kadar tek sesli, bu kadar tek ayak üstünde seken, bu kadar kendi akisleriyle dolu bir iktidar dünyasından kendilerine tatminkâr birtakım kimlikler üretebiliyorlar? Ve üstelik de böyle bir iktidar dünyasından bunca zamandır toplum yararına medet umabiliyorlar? Sonra da hiç sıkılmadan özgürlük, eşitlik, demokrasi filan gibi lafları dillerinden düşürmüyorlar? Nasıl oluyor da biz kadınlar da bunun böylece sürüp gitmesine, hadi göz yumuyoruz demeyeyim ama, katkıda bulunabiliyoruz? Çok mu naif oldu? Ya da çok mu kadir kıymet bilmezlik ediyorum? Keşke öyle olsa! Ama ben şimdi asıl kara kara şu seçim propagandası günlerine nasıl katlanacağımı(zı) düşünüyorum. |
|||||
|
Copyright © 2010 "Bayan" olmayan KADINLAR! - All Rights Reserved |
|||||